Boekverslag Mariëtte Haveman

Info over dit verslag

Geschreven door:	Kees van der Pol [meer]
Kwaliteit:
Waardering:
Taal:	Nederlands
Woorden:	3985
Opvragingen:	80

Hulpmiddeltjes

Openen in tekstverwerker

Printen

Emailen

Waardering

Gemiddelde waardering: 5 uit 5 (4 stemmen)

Heb je er iets aan gehad? Geef zelf je waardering:
Erg goed bruikbaar
Goed bruikbaar
Bruikbaar
Een beetje bruikbaar
Niks aan gehad

Titels van Mariëtte Haveman

• De foto van Faye Finsbury (1)

  2008

Gebruikte editie voor het boekverslag
Gebruikte druk: 1e
Verschijningsdatum eerste druk: juni 2008
Aantal bladzijden: 287
Uitgegeven bij: Cossee te Amsterdam

Beschrijving voorkant
Zoals gebruikelijk bij de meeste boeken van deze uitgeverij is er sprake van een fraai gebonden uitgave. De cover is overwegend oranje met daarop de silhouetten van twee zwarte personages. Het is een foto die als titel heeft : “Shadows and Orange Billboard” en hij is van Mike Slocomb, Londen

Genre van het boek
“De foto van Faye Finsbury” lijkt me een echte ‘coming of ageroman’. (in het Duits : Bildungsroman) Een jonge volwassene maakt kennis met de wereld waarin ze zich geplaatst ziet. Haar idealistische visie wordt door de rauwe werkelijkheid bijgesteld.

Mijn mening voor scholieren
De foto van Faye Finsbury is een kwalitatief goede roman van een debuterende schrijfster die de vorm heeft gekozen van de klassieke kadervertelling: vanuit het heden terugkeren naar het verleden en dan weer terug naar het heden. Het verleden wordt in drie Delen beschreven. De structuur is dus eigenlijk heel helder en die zal weinig moeilijkheden voor scholieren opleveren. Maar hoewel het verhaal gaat over een jonge vrouw direct na haar eindexamen leest de inhoud voor een eindexamenkandidaat toch niet zo gemakkelijk weg. Allereerst is de roman het meest geschikt voor vrouwelijke lezers, omdat er relatief weinig spanning in de handeling zit. Het verhaal gaat eigenlijk over het verschil van kunst en werkelijkheid oftewel het oeroude thema van Dichtung Und Waarheid. De aanvankelijk idealistisch en hoopvol gestemde Maria
wordt hard met haar neus op de feiten gedrukt tijdens haar verblijf in Engeland. Dat verhaal vergt wel doorzettingsvermogen en wat literaire voorkennis van de lezers. Het is daarmee niet een echte pageturner, waar voor de liefhebber een mooi boek.
De literaire waarde voor de scholieren.com lijst is 3 punten, wat boven de standaardwaardering is . De amusementswaarde voor de gemiddelde scholier net voldoende, waaruit valt af te lezen dat de roman niet geschikt is voor de eindexamenkandidaat die lezen niet als hoogste hobby heeft. Liefhebbers kunnen echter wel aan hun trekken komen.

De aangeleverde flaptekst
Londen 1979.Het Londen van Joy Division, Siouxie,The Clash en The Fall.Van Margaret Thatcher, stakingen en economische recessie. De negentienjarige Maria uit Dordrecht gaat er een toneelopleiding volgen aan het sfeervolle Fiona Bramley’s College of Speech and Drama. Ze huurt een kamer met oranjebruine vloerbedekking bij de bemoeizuchtige Mrs. Bodley en schrijft ’s nachts bij een straalkachel lange brieven aan haar Nederlandse vriendje Felix. Op de theaterschool heeft ze succes met haar geïmproviseerde komische typetjes. Maar ze wil meer. Ze wil geëngageerd zijn, ze wil de grens tussen theater en werkelijkheid opheffen. Via de fotografe Faye maakt ze kennis met een andere wereld: die van spectaculaire bands, kunstenaars en drop-outs op het hoogtepunt van de punk en de New Wave. Faye wordt haar beste vriendin, hoewel ze Maria een keer ongevraagd als model gebruikt.
Als Maria’s vriend haar in de steek laat, gaat het snel bergafwaarts met haar. Nog geen jaar nadat ze in Londen aankwam, zwerft ze vereenzaamd tussen de pakhuizen op de Zuidoever van de Theems – broodmager, het kortgeknipte haar in happen en pieken van haar hoofd.
Dertig jaar later ziet zij bij toeval de foto terug die Faye ooit van haar maakte en komen alle herinneringen en emoties weer boven. Herinneringen aan een jaar waarin zij langzaam alle grond onder haar voeten verloor en alles kwijtraakte wat haar lief was. Een jaar dat haar bijna het leven kostte.

Over de achtergronden van de Foto van Fay Finsbury
Bron: Website schrijfster:
De Foto van Faye Finsbury speelt in het Londen van 1978, 1979, het jaar waarin Margaret Thatcher aan de macht kwam en de Engelse economie een dieptepunt bereikte. De winter van 1978 wordt nog steeds aangeduid als The winter of discontent. In die winter, en op die plaats, ontvouwt zich het drama van Maria van Enschede. Een drama dat zich, met de heldin, beweegt van de voorstad Pastures Green naar de oude wijk in het Londense East End, Spitalfields, om ten slotte aan te spoelen op de Zuidoever van de Theems.
De Foto van Faye Finsbury is geen zedenschets van een plaats en een tijd. In dit verhaal hebben die plaats en tijd de functie van een verhevigde, geïntensiveerde omgeving: Engeland, een eiland, een conservenblik, een snelkookpan; de ideale plek om een personage te situeren dat zichzelf nog moet uitvinden. Het boek is geschreven vanuit de hoofdfiguur, die haar opvattingen over de kunst en het leven tracht te verwerkelijken in de meest persoonlijke van alle kunsten: het theater. Alles en iedereen wordt via haar zintuigen waargenomen. Zij is nog jong, en gevangen in haar eigen drama als een vlieg in een pot, zoals elk individu dat uiteindelijk is. En de lezer volgt haar.
Hoewel het boek is geschreven vanuit een ikfiguur, is het geen autobiografie. Vanzelfsprekend zijn er hier en daar persoonlijke ervaringen in verwerkt, voor zover die van pas kwamen. Maar zelfs deze zijn zo vervormd en aangepast aan het drama dat ze nauwelijks herkenbaar zijn. Pastures Green bestaat niet: het is verzonnen met de typische Londense voorsteden in gedachten, zoals die er in de jaren zeventig uitzagen: een haastig in elkaar geflanst niemandsland. Fiona Bramling College of Speech and Drama bestaat alleen in het drama van Maria van Enschede, en hetzelfde geldt voor alle mensen waar zij mee in aanraking komt. Spitalfields en de Zuidoever van de Theems bestaan wel, hoewel ze er inmiddels heel anders uitzien.
De geschiedenis van Maria van Enschede heeft nooit plaatsgevonden. Tegelijk is het een geschiedenis die iedereen heeft meegemaakt: jong zijn, en je eigen onderdak nog moeten bouwen, steen voor steen.
Titelverklaring
In de roman wordt de titel duidelijk gemaakt. De kunstvriendin van de hoofdpersoon (Faye Finsbury) heeft in 19179 stiekem een foto gemaakt, toen de hoofdpersoon zich als zwerfster wilde voordoen. Maria wist niet dat de foto genomen werd en is daar eigenlijk erg kwaad om. De foto trekt veel bekijks omdat hij het laatste product van een beroemd kunstfotografe is. Dertig jaar later ziet Maria de foto op een expositie die gewijd is aan de zeventiger jaren in Engeland. Door de foto wordt ze ruw geconfronteerd met een verleden dat ze bijna had verdrongen. Daarna begint het middendeel van de roman.

Structuur en/of verhaalopbouw
Er zijn drie delen in deze roman. Hieraan vooraf gaat een proloog uit 2006 en aan het einde volgt een epiloog uit 2007. Eigenlijk is er daarom sprake van een klassieke raamvertelling of kadervertelling. Het verleden wordt ingeklemd tussen pro- en epiloog.
De structuur is als volgt:
- Proloog (2006)
- Deel I : onderverdeeld in 12 hoofdstukken (1978)
- Deel II: onderverdeeld in 13 hoofdstukken (1979)
- Deel III: onderverdeeld in 14 hoofdstukken (1979-1980)
- Epiloog (2007)


Gebruikt perspectief
In de roman gebruikt de schrijfster een ikvertelster. Ze vertelt achteraf in de o.v.t. Dat is natuurlijk een logische keuze, omdat er sprake is van terugzien in de tijd. In het heden wordt de protagoniste geconfronteerd met een foto uit een verleden dat ze diep had weggedrukt in haar onderbewustzijn. In de Londense situatie van de hoofdvertelling is ze ongeveer 18/19 jaar (nl. na een gymnasiumopleiding) en in 2006 moet ze dan ongeveer 46 jaar zijn.

Tijd van het verhaal
De epiloog en de proloog vinden plaats in 2006 resp. 2007. Dat is bijna dertig jaar later dan het jaar waarin de hoofdvertelling in deel I, II, III plaatsvindt.
De foto waarover het in deze roman gaat, werd genomen in april 1979. In dat jaar verblijft Maria van Enschede in de Engelse hoofdstad om een dramaopleiding te volgen.

Plaats van handeling
De gehele roman speelt zich af in Londen van de eind zeventiger jaren.

Motto
Het motto is een citaat van E.E. Cummings
you shall above all things be glad and young
For if you’re young, whatever life you wear
It will become you and if you are glad
Whatever ‘s living will yourself become.

Boven alles moet je opgewekt en jong zijn, dan kunnen veel dingen zich ten goede keren in je leven, is min of meer het levensmotto dat in deze roman tot uitdrukking komt. Dat geldt in eerste instantie voor Maria van Enschede die het leven in al zijn facetten moeten leren ervaren en aanvaarden. Ze leert dat het leven vaak bedrog inhoudt. Mensen van wie je denkt dat het vrienden zijn, blijken vijanden te zijn. Maar is de boodschap van het motto: je kunt dat allemaal te boven komen, waanneer je opgewekt en jong bent.

Samenvatting van de inhoud
Proloog
In de proloog wordt de ongeveer 46-jarige Maria van Enschede tijdens een expositie geconfronteerd met een foto uit het verleden. Hij is genomen door haar toenmalige vriendin Faye Finbury, die er beroemd mee werd, maar die er ook de dood door vond. In de proloog wordt al aangegeven dat Faye dood is. Maria geeft ook aan dat ze in de tijd na de genomen foto een tijd heeft gewoond bij een kunstenaar Wilf. Die citeerde alleen maar poëzieteksten, sprak verder nauwelijks en ze hadden ook geen relatie met elkaar. Hij was min of meer een zwerver in de Londense kunstenaarsscène.

Deel I (blz. 21-81)
De 18-jarige Maria van Enschede, afkomstig uit een provinciestadje onder de rook van Rotterdam (Dordrecht) wil na haar eindexamen gymnasium een opleiding voor toneelspeelster volgen in Engeland. Ze komt uiteindelijke terecht na een aantal mislukte audities op de toneelschool van Fiona Bramlings College. Daar komt ze wel door de selectie. Ze gaat een kamer huren van de zeer keurige hospita Mevr. Bodley die strenge regels stelt aan haar kostgangsters. In Nederland heeft Maria haar vriendje Felix achtergelaten en ze hebben besloten met elkaar briefcontact te hebben. Ook is hij van plan haar ooit op te zoeken.
De docenten dramatiek zijn nogal bijzonder: twee springen er echt uit: Percy en Matthew. Percy heeft er plezier in om de jonge meiden voor het blok te zetten met zijn seksistische opmerkingen. Ook Maria is natuurlijk op een dag zijn “slachtoffer”met zijn opmerkingen over de vrije liefde in het Holland van die dagen. Toch slaat ze zich er aardig door heen. Ze weet op de dramaschool wel enig respect af te dwingen met het uitstekend kunnen vertolken van kostelijke typetjes. Ook haar hospita kan ze heel goed imiteren. Maar toneelspelen is meer dan imiteren: het is het juist in de huid kruipen van je personage. De andere docent Matthew houdt er ook bijzondere opvattingen op na. Hij vindt Engeland zelf maar niets. Zijn lessen zijn op een gegeven moment zo saai dat Maria er niet meer heengaat.
De hele opleiding valt trouwens tegen en ze maakt gelukkig kennis met Rosie. Met dat meisje bezoekt ze de andere wereld van Londen: aanvankelijk toneelstukken, maar dan ook optredens van punkbands. Maria houdt niet van de lawaaierige muziek, maar dan laat Rosie haar zien uit welke achterstandsbuurt de bandleden afkomstig zijn en dat de muziek daar regelrecht een gevolg van is. Het is een wijk waarin jonge meisje sop straat aangerand kunnen worden waartegen de politie niets doet en waar lijmjunks op straat leven. Rosie verwijt Maria dat ze denkt als buitenlandse dat ze de samenleving kan veranderen . Aan die toestanden in de sloppenwijken valt gewoon helemaal niets te doen.

Deel II (blz. 85-169)
In dit deel zien we dat Maria zich uiterlijk laat verslonzen. Ze wil namelijk een nacht (om te beginnen) als zwerfster door het leven gaan en dan ook echt voor een zwerfster worden aangezien. Het valt haar niet mee ze heeft haar ervaringen in een monoloog geschreven die ze als toneeltoets gaat opvoeren, maar het komt allemaal niet echt genoeg over. De opvoering is van slechte kwaliteit en ze krijgt ook een negatieve beoordeling. Dan komt er een veelheid aan tegenslagen in haar nog jonge leven. Uit de brieven die ze van haar vriendje Felix krijgt, merkt ze dat die haar meer en meer aan het vergeten is. Ze stapt op bij de toneelschool en hospita mevrouw Bodley heeft het ook wel gezien met haar. Ze krijgt de wacht aan- en de huur opgezegd en ze weet eerst niet waar ze onderdak met vinden. Dan mag ze tijdelijk wonen in een huurkamer van een vriendin van Rosie. Die heeft ook een vriendje, die aanvankelijk heel zielig doet waarna ze zich over hem ontfermt, ook seksueel gezien. Maar later bedriegt deze jongen haar, omdat hij het geld dat ze had weggelegd om de huur te betalen van haar steelt, net terwijl zij hem weer een avond in zijn depressies heeft opgevangen. Haar vertrouwen in de mensheid wordt dus aardig op de proef gesteld.
Omdat ze nu geen geld heeft, staat ze binnenkort op straat, maar dan is de redding nabij in de persoon van Faye Finsbury die haar aanraadt eens te gaan praten met haar docent Matthew Fowler. Deze bezit een groot huis, waar kunstenaars kosteloos in mogen wonen. Alleen moeten ze een percentage van hun verkochte kunstwerken afstaan. Inderdaad krijgt Maria het voor elkaar om een kamer los te krijgen van Matthew. Daardoor komt ze in de buurt van de kunstfotografe Faye Finsbury.

Deel III (blz. 173-284)
De kamer bij Matthew Fowler is groot en mooi. Ze komt in aanraking met de bijzondere Faye. Die heeft als opvatting dat kunst de wanhoop is van het jonge individu in de chaos van de moderne samenleving. Ze is een vreemd personage dat vertelt dat haar moeder vroeger zelfmoord heeft gepleegd, waardoor ze zich maar moest redden in de wereld. Kunst betekent ook een vorm van liegen: het is een variant op de waarheid. Je kunt ook liegen over jezelf. Toneelspelen is altijd een vorm van liegen en bedriegen omdat je je altijd als een ander moet voordoen. Samen roken ze cannabis: het lijkt alsof Faye een goede vriendin van Maria gaat worden. Intussen zijn de brieven uit Rotterdam niet vrolijk van inhoud. Tenslotte geeft Felix toe dat hij een nieuwe vriendin heeft
Maria is helemaal radeloos: ze vraagt zich af wat z e in Londen doet. Ze gaat al nauwelijks naar school en wil bezigheden hebben. Het is nu Faye die haar opvangt. Maar de jonge vrouw kan ook heel vreemd reageren. Zo kan ze haar vriend Liam ongelooflijk uitschelden, omdat ze altijd van mening is dat hij haar bedriegt. Maria begrijpt daar niet veel van.
Na een tijdje gaat het weer wat beter met Maria. Zij en Faye zullen samen een kunstproject opzetten waarbij Maria naar de Zuidoever zal gaan en Faye de foto’s zal nemen van een zwerver/kunstenaar die onder erbarmelijke omstandigheden leeft. De altijd poëzie voordragende Wilf is inderdaad een vreemde, maar wanneer Maria in stijl (als een zwerfster) Wilf bezoekt en ontmoet, is Faye er niet. Wilf is pessimistisch over de toekomst van de jeugd in Engeland. Faye kent hem wel: hij leeft in een zelf gekozen isolement, waar zijn vrienden van Eton een voorname positie in Engeland innemen, kiest hij voor zijn bijzondere positie in het leven. Maria vindt hem wel interessant. Daar waar Faye het ineens drukt lijkt te hebben, praat ze met Wilf over kunst, het leven en de poëzie.
Dan hoort ze van Faye dat het project over Zuidoever klaar is. Ze heeft de foto’s van Maria en Wilf genomen zonder dat ze het gemerkt hebben. Daardoor zijn de foto’s wel heel erg goed geworden, omdat ze nu echt lijken. Maar Maria is boos en verwijt Faye dat ze haar bedrogen heeft. Niet lang daarna blijkt dat Faye uit het raam gevallen of gesprongen is. Van de psychiater die haar heeft behandeld, hoort ze dat Faye een Borderline-syndroom heeft: ze is erg onberekenbaar en waarschijnlijk is het het beste dat er zo een einde aan haar leven gekomen is. Aan het ziekenhuisbed merkt Maria dat de ouders van Faye nog gewoon leven: ook die waarheid heeft ze verdraaid. Het zijn aardige eenvoudige mensen die door Faye op een afstand zijn gehouden.

Fowler exploiteert de resultaten van Faye na haar dood. Hij wijdt een hele tentoonstelling aan haar, waarop de foto van Wilf en Maria een belangrijke positie inneemt. De tentoonstelling wordt genoemd”To young to live”. Maria merkt nu ook dat de drijfveer van Fowler het uitbuiten van het talent is. Hij krijgt een gedeelte van de opbrengst van Fay’s foto’s. Ook hij is dus niet echt maar namaak. Van een andere bewoner uit Fowlers huis hoort Maria dat Fowler er werk van maakte om “hard times girls”van de straat te plukken. Daar zat ook eigen belang bij: er wordt zelfs gesuggereerd lichamelijk eigen belang, maar in ieder geval financieel belang.
Na de tentoonstelling ontvlucht Maria het ware leven. Ze zwerft wat rond op de Zuidoever van Londen en komt bij Wilf terecht die niet bij de opening van de tentoonstelling wilde zijn. Ze vraagt of ze bij hem in het armzalige huisje mag blijven wonen. Hij vindt het goed.

Epiloog
In de weken na het vertrek van Maria bij Wilf hebben ook Nederlandse kranten de identiteit van de zwerfster ontdekt. Ze publiceren de beroemde foto van Faye Finsbury en haar vader ziet die in een krant. Maria’s vader gaat naar haar op zoek. In het huisje van Wilf treft hij na allerlei omzwervingen de jonge man dood aan.
In 2007 gaat Maria nog een keer naar de plaats van haar jeugd terug. Maar uiteraard is alles veranderd en Maria vindt niet meer terug wat er in haar jeugd was. Ze denkt alleen nog dat ze hondje herkent dat rondzwerft (Psyche, haar eerste vriendin op vreemde bodem)

Thema, motieven en interpretatie
Op haar eigen website geeft de schrijfster de thematiek van de roman weer: Maria hoopt en verwacht in de kunst een grotere waarheid te vinden. Daartoe gaat ze een toneelopleiding volgen in Londen, de stad van het grote theater. De waarheid die ze daar vindt, heeft een heel andere gedaante dan ze ooit had vermoed: hij blijkt verpakt in een hogere vorm van bedrog. Ze ontdekt dat de kunst niet per definitie onschuldig is, of zelfs ongevaarlijk. Het verhaal beweegt zich op een grensgebied waar leven en kunst elkaar ontmoeten, op elkaar botsen en elkaar wederzijds beïnvloeden.

Maria is de jonge vrouw die na haar succesvolle gymnasiumopleiding in Nederland hoopvol begint aan een nieuwe toekomst in Engeland. Ze wil actrice worden, maar komt alleen door de selectie bij een tweederangs-opleiding. Maar ook daar gaat het Maria niet voor de wind. Ze doet typetjes na die wel aanslaan, maar wanneer ze een serieuze rol als zwerfster wil instuderen, gaat het eigenlijk mis. Intussen gaat ze met haar vriendin Rosie naar de sloppenwijken waar ze de ruwe realiteit van de sloppenwijken proeft in de punkmuziek. Ze wil de wereld verbeteren, maar Rosie geeft aan dat dat te simpel gedacht is. De realiteit kun je niet altijd overwinnen. Waar Maria vroeger heeft gedacht dat kunst het hoogst haalbare was, moet ze in de Engelse jaren ervaren dat kunst eigenlijk een vorm van bedrog is en dat mensen andere bedoelingen hebben dan ze naar buiten brengen. Zo wordt ze achter elkaar bedrogen door Keith (de jongen die seks met haar heeft en geld van haar steelt) Felix (haar Nederlandse vriend die ze heeft achtergelaten en die haar aan de kant schuift) Faye die haar bedriegt met het nemen van de foto voor het project dat ze samen willen doen ’s en Fowler die zijn kunstenaars in de dop eigenlijk exploiteert en over de dood van Faye goede sier maakt met
de foto’s van Faye. Het is een prachtig leerproces voor de jonge Maria.

Haar vader haalt haar een jaar later weer op uit Engeland en dertig jaar later ziet ze de foto van Faye terug in een expositie in Nederland. Zelf heeft ze de kunst vaarwel gezegd en ze is niet een toneelspeelster maar lerares Engels geworden. Zo is de roman een ontwikkelingsroman geworden waarin een jonge hoopvol gestemde actrice de realiteit van het leven in de kunstenaarswereld in Londen leert en er wijzer van wordt.

“De foto van F.F. “is dus een echt boek met het thema “Dichtung und Wahrheit”.
Een belangrijk motief daarbij is dat “kunst een vorm van liegen is.”
Andere motieven zijn:
- het verblijf in een ander land om te leren
- het volwassen worden (coming of age)
- het verstoord zien worden van idealen
- list en bedrog
- seksualiteit
- punkmuziek en de betekenis voor de samenleving
- vriendschappen en vijandschappen
- het vrij willen zijn van de echte kunstenaar


Recensies
In het Parool van 4 juni 2008 is recensente Sonja de Jong vrij positief over het debuut van Haveman. Haveman schetst een ragfijn portret van Maria en haar onstuitbare afglijden van 'naïef hoogdravend meisje uit de provincie' tot iemand die onder kartonnen dozen slaapt in een leegstaande fabriek. Niemand is schuldig, Maria roept het over zichzelf af door haar puberaal idealisme, haar overtuiging dat ergens anders het werkelijke leven zich afspeelt en haar hardnekkige zoektocht naar die plek. Maar naast een portret van Maria is dit boek ook een portret van het Londen uit de jaren zeventig, met zijn messcherpe tegenstellingen, met 'Margareth Thatcher en haar kreukloze kopstem van een gevaarlijke koningin' tegenover zwervers en uitzichtloosheid, met economische recessie tegenover ongebreidelde nieuwbouw van glimmende kantoorpanden.

Soms heeft Haveman de neiging wat al te lang te blijven hangen in haar uitleg van de gevoelens van Maria waardoor de spanningsboog verslapt. Maar dat is niet meer dan een klein kritiekpuntje in een verder vlekkeloos en overtuigend debuut


Over de schrijfster
Bron: website schrijfster
In 1957 geboren in Rotterdam. Drie jaar later verhuisden mijn ouders met mij en mijn twee broertjes naar Vlaardingen (iets daarover in het boek Zwarte Rook). Na het Gymnasium in Dordrecht, in 1978, een jaar in Londen. Daar ligt de kiem van het boek De Foto van Faye Finsbury. Maar Maria van Enschede is geen zelfportret uit die periode. Haar belevenissen zijn verzonnen. Hooguit kun je zeggen dat het een verhoogde, sterk gedramatiseerde en in volkomen fictieve banen geleide versie is van een veel gewoner, en veel rommeliger leven dat ooit tussen 1978 en 1979 heeft plaatsgevonden.
Tussen 1979 en 1984 studie kunstgeschiedenis aan de Rijksuniversiteit Utrecht, en een of twee jaar als toehoorder geschiedenis van de filosofie en logica aan de Erasmusuniversiteit in Rotterdam. Afstudeerscriptie over de Zwitserse negentiende-eeuwse schilder Arnold Böcklin, die behoorde tot de meest gehate kunstenaar ooit, terwijl hij in zijn eigen tijd werd beschouwd als gelijkwaardig aan kunstenaars als Titiaan en Veronese. Uit dit onderzoek resulteerde in 1996 Het Feest achter de Gordijnen, over schilders van de negentiende eeuw.
Tijdens studie kunstgeschiedenis, in 1984, eerste beschouwingen en recensies over fotografie in het weekblad Vrij Nederland, en in het fotografieblad Zien. Deze belangstelling vond o.m. in 1992 zijn neerslag in het boekje Over Fotografen: koorddansers boven een gat in de markt. (Later ionder meer ook in het boek en de tentoonstelling Zwarte Rook). In de latere jaren tachtig volgden literaire besprekingen van o.m. Bruce Chatwin en Paul Theroux. Voor De Volkskrant sinds 1986 artikelen over grote kunst-tentoonstellingen, vaak van negentiende-eeuwse kunstenaars als Constable en Toulouse Lautrec.
Sinds 1989 hoofdredacteur van het tijdschrift Kunstschrift, vanaf 2003 ook uitgever, samen met eindredacteur Annemiek Overbeek, van uitgeverij Kunst en Schrijven. In 2000 kreeg de redactie van Kunstschrift de Prins Bernhard Cultuurfonds prijs voor de Geesteswetenschappen, een lange reeks woorden waarachter een bedrag van (toen) honderdduizend gulden schuilging, te besteden aan een toepasselijk doel. Dat resulteerde in het boek Ateliergeheimen, over de werkplaats van de kunstenaar tussen 1200 en nu, dat in 2007 verscheen.

Bibliografie
“De foto van Fay Finsbury” is het literaire debuut van de schrijfster.